Przejdź do treści
NiewypłacalnyInfo

Kto jest kim

Nadzorca sądowy i inne osoby, z którymi spotka się wierzyciel

Nadzorca sądowy to licencjonowany doradca restrukturyzacyjny, którego sąd powołuje w postępowaniu układowym i przyspieszonym postępowaniu układowym. Pilnuje dłużnika, który dalej prowadzi firmę, i sporządza spis wierzytelności. To do niego wierzyciel pisze, gdy chce być w spisie z właściwą kwotą.

Budynek sądu okręgowego z jasną elewacją w pochmurny dzień

Cztery funkcje, które łatwo pomylić

Każdą z tych funkcji może pełnić osoba z licencją doradcy restrukturyzacyjnego i kontem doradcy w systemie (art. 24 ust. 1 Prawa restrukturyzacyjnego) albo spółka handlowa spełniająca wymogi ustawy. Nie podajemy nazwisk ani list osób. Dane nadzorcy w konkretnej sprawie są w obwieszczeniu w Krajowym Rejestrze Zadłużonych.

FunkcjaW jakim postępowaniuKto powołujeCo robi dla wierzyciela
tymczasowy nadzorca sądowyprzed otwarciem postępowania układowegosąd, jako zabezpieczenie majątkupilnuje majątku, może wnioskować o zawieszenie egzekucji
nadzorca sądowyprzyspieszone postępowanie układowe i postępowanie układowesąd w postanowieniu o otwarciusporządza spis, plan, test zaspokojenia, wyraża zgodę na ważne czynności dłużnika
nadzorca układupostępowanie o zatwierdzenie układudłużnik umowąsporządza spis, zbiera głosy, udziela informacji wierzycielom
zarządcapostępowanie sanacyjnesąd w postanowieniu o otwarciuprzejmuje zarząd firmą, sporządza spis, decyduje o umowach

Co robi nadzorca sądowy

Nadzorcę sądowego powołuje sąd w postanowieniu o otwarciu przyspieszonego postępowania układowego albo postępowania układowego (art. 38 ust. 1). Przy dużych przedsiębiorcach sąd wyznacza kwalifikowanego doradcę restrukturyzacyjnego (art. 38 ust. 1c). Na wniosek dłużnika, który dołączy zgodę wierzycieli mających ponad 30 procent sumy wierzytelności, sąd powołuje osobę przez niego wskazaną, chyba że są ku temu przeciwwskazania.

Do zadań nadzorcy należy zawiadomienie wierzycieli o otwarciu postępowania, sporządzenie planu restrukturyzacyjnego i spisu wierzytelności, ocena propozycji układowych, zabieganie o jak największą liczbę ważnych głosów, udział w zgromadzeniu wierzycieli i opinia o możliwości wykonania układu, a w przyspieszonym postępowaniu także spis wierzytelności spornych (art. 40).

Dłużnik pod nadzorem dokonuje sam czynności zwykłego zarządu. Na czynności przekraczające zwykły zarząd potrzebuje zgody nadzorcy, którą można dać także w ciągu 30 dni po czynności. Czynność bez wymaganej zgody jest nieważna (art. 39 ust. 1). Jeśli dłużnik sprzedaje ważny majątek bez zgody, powiedz o tym nadzorcy.

Nadzorca nie odpowiada za prawdziwość informacji od dłużnika, ale ma obowiązek rzetelnie je weryfikować, zwłaszcza gdy są uzasadnione wątpliwości (art. 41). Jeśli masz dokumenty sprzeczne z tym, co podaje dłużnik, przekaż je nadzorcy na piśmie.

Pracownica działu należności zaznacza zaległe faktury w zestawieniu
Pracownica działu należności zaznacza zaległe faktury w zestawieniu

Tymczasowy nadzorca sądowy

W postępowaniu o otwarcie postępowania układowego sąd może zabezpieczyć majątek dłużnika, ustanawiając tymczasowego nadzorcę sądowego. Postanowienie o jego ustanowieniu obwieszcza się (art. 268 ust. 1). Na wniosek dłużnika albo tymczasowego nadzorcy sąd może zawiesić egzekucje należności, które będą objęte układem, i uchylić zajęcie rachunku bankowego (art. 268 ust. 2).

Jeśli to twoja egzekucja zostaje zawieszona, dostajesz postanowienie i możesz złożyć na nie zażalenie (art. 268 ust. 4). Tymczasowy nadzorca bywa też powoływany na krótko, gdy sąd odwołuje albo zawiesza dotychczasowego nadzorcę (art. 30 ust. 4 i 6).

Nadzorca układu i zarządca

Nadzorcę układu wybiera dłużnik i zawiera z nim umowę (art. 210 ust. 1). Mimo to nadzorca układu ma obowiązki wobec wierzycieli. Na żądanie wierzyciela udziela informacji o sytuacji majątkowej dłużnika i możliwości wykonania układu w zakresie potrzebnym do decyzji o głosie (art. 216 ust. 1). Po obwieszczeniu o dniu układowym wykonuje uprawnienia nadzorcy sądowego (art. 226d). Więcej o tym trybie na stronie o postępowaniu o zatwierdzenie układu.

Zarządca w sanacji przejmuje zarząd masą sanacyjną, sporządza spis inwentarza z oszacowaniem oraz przygotowuje i wykonuje plan restrukturyzacyjny (art. 52 ust. 1). To z nim rozmawiasz o umowach, nowych dostawach i spisie wierzytelności. Szczegóły są na stronie o postępowaniu sanacyjnym.

Sędzia-komisarz i kiedy do niego piszesz

Sędzia-komisarz działa w przyspieszonym postępowaniu układowym, postępowaniu układowym i sanacyjnym. Nadzoruje nadzorcę albo zarządcę, rozpoznaje sprzeciwy do spisu, zatwierdza spis wierzytelności, przewodniczy zgromadzeniu wierzycieli i ustanawia radę wierzycieli. W postępowaniu o zatwierdzenie układu go nie ma.

Do sędziego-komisarza kierujesz sprzeciw do spisu w postępowaniu układowym i sanacyjnym (art. 91), wniosek o dopuszczenie do głosowania jako wierzyciel sporny (art. 107 ust. 3) i uwagi o pracy nadzorcy. Sędzia-komisarz może upomnieć nadzorcę albo zarządcę, który nie wykonuje albo źle wykonuje obowiązki (art. 30 ust. 1). Jak ta funkcja wygląda w upadłości, opisujemy w poradniku o sędzim-komisarzu i radzie wierzycieli.

Laptop z czytnikiem karty do podpisu elektronicznego przy zgłoszeniu w systemie
Laptop z czytnikiem karty do podpisu elektronicznego przy zgłoszeniu w systemie

Rada wierzycieli i jak do niej wejść

Radę wierzycieli ustanawia sędzia-komisarz z urzędu, gdy uzna to za potrzebne, albo na wniosek. Na wniosek dłużnika, co najmniej trzech wierzycieli albo wierzyciela lub wierzycieli mających łącznie co najmniej piątą część sumy wierzytelności musi ją ustanowić w ciągu tygodnia (art. 121 ust. 1 i 2). Rada liczy pięciu członków i dwóch zastępców, a przy mniej niż siedmiu wierzycielach może liczyć trzech członków (art. 122).

Wierzyciel albo grupa wierzycieli z co najmniej jedną piątą sumy wierzytelności może wskazać członka rady, a sędzia-komisarz go powołuje, chyba że jest uzasadnione przypuszczenie, że nie będzie należycie pełnił obowiązków (art. 123 ust. 1). Jeśli kilku dostawców ma razem dużą część długów, mogą w ten sposób wprowadzić swojego przedstawiciela.

Rada pomaga nadzorcy albo zarządcy, kontroluje ich czynności, bada stan funduszy masy i może żądać wyjaśnień oraz badać księgi dłużnika w granicach tajemnicy przedsiębiorstwa (art. 128). Bez jej zezwolenia, pod rygorem nieważności, dłużnik albo zarządca nie obciąży majątku hipoteką czy zastawem dla wierzytelności spoza układu, nie zaciągnie kredytu ani nie wydzierżawi firmy, a dłużnik nie sprzeda nieruchomości ani składnika majątku wartego ponad 500 000 zł (art. 129 ust. 1 i 2).

Jak rozmawiać z nadzorcą, żeby coś z tego wynikło

Treść pisma do nadzorcy przygotujesz w generatorze na stronie o spisie wierzytelności. Serwis nie jest kancelarią ani doradcą restrukturyzacyjnym i nie pełni żadnej z opisanych funkcji.

  1. 01

    Pisz na piśmie

    Telefon niczego nie udowadnia. Wyślij pismo albo wiadomość, która zostaje w aktach, z numerem sprawy i nazwą dłużnika.

  2. 02

    Dołącz zestawienie

    Tabela faktur z numerami, datami, kwotami, terminami płatności i wpłatami ułatwia nadzorcy sprawdzenie ksiąg dłużnika.

  3. 03

    Podaj zabezpieczenia

    Napisz o hipotece, zastawie, przewłaszczeniu, poręczeniu i wekslu. Dołącz dokumenty.

  4. 04

    Zapytaj wprost

    Poproś o potwierdzenie, w jakiej kwocie i w jakiej grupie ujęto twoją wierzytelność i kiedy spis trafi do akt.

  5. 05

    Zapisz terminy

    Od obwieszczenia o złożeniu spisu albo od jego sporządzenia biegną dwa tygodnie. Kalendarz ustaw od razu.

Przepisy, na których opiera się ta strona

  • Prawo restrukturyzacyjne, art. 24, 30, 38, 39, 40, 41, 52 (tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 533)
  • Prawo restrukturyzacyjne, art. 91, 107, 121, 122, 123, 128, 129, 210, 216, 226d, 268 (tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 533)

Sprawdzone w tekstach jednolitych 17.10.2026. Treść nie jest poradą prawną.

Pytania i odpowiedzi

Kim jest nadzorca sądowy?
To osoba z licencją doradcy restrukturyzacyjnego, którą sąd powołuje w postępowaniu układowym i przyspieszonym postępowaniu układowym. Nadzoruje dłużnika, sporządza spis wierzytelności i plan restrukturyzacyjny.
Czym różni się nadzorca sądowy od zarządcy?
Przy nadzorcy dłużnik dalej prowadzi firmę w granicach zwykłego zarządu. Zarządca w sanacji przejmuje zarząd firmą zamiast dłużnika.
Kiedy sąd powołuje tymczasowego nadzorcę sądowego?
Przed otwarciem postępowania układowego, jako zabezpieczenie majątku dłużnika, a także na krótko przy odwołaniu albo zawieszeniu nadzorcy. Postanowienie o jego ustanowieniu obwieszcza się.
Czy nadzorca układu działa w interesie dłużnika?
Dłużnik go wybiera i zawiera z nim umowę, ale nadzorca układu ma ustawowe obowiązki wobec wierzycieli. Na twoje żądanie musi udzielić informacji potrzebnych do decyzji o głosie.
Jak wejść do rady wierzycieli?
Wierzyciel albo grupa wierzycieli z co najmniej jedną piątą sumy wierzytelności może wskazać członka rady, a sędzia-komisarz go powołuje, chyba że są uzasadnione wątpliwości co do tej osoby. Trzech wierzycieli może też wnieść o samo ustanowienie rady.
Do kogo złożyć skargę na nadzorcę?
Uwagi o pracy nadzorcy albo zarządcy kierujesz do sędziego-komisarza. Może on upomnieć nadzorcę, a sąd w poważnych przypadkach może go odwołać.

Sprawdź swój termin na karcie wierzyciela

Rodzaj postępowania, data obwieszczenia i kwota. Decyzja, kategoria i pisma, bez konta.

Pokaż, co mam zrobić